آل یاسین

بخش دوم  :  راهنما شناسی. فلسفه نبوت و امامت

معنای نبی : در تعیین ریشه و معنای لغوی نبی احتمالات متعددی است :

احتمال اول : نبی از نبا به معنای خبر است  و به معنای کسی است که دارای خبر است و دیگران را خبر دار می کند.

احتمال دوم ان است ریشه نبی  "‌نبوه"  به معنای بلند ارتفاع باشد در این صورت نبی به معنای شخصی است که از شانی والا و مقامی بلند برخوردار است .

در احتمال سوم نبی به معنای راه و طریق است و پیامبران را از ان جهت نبی می گویند  که راه و طریقی از راههای هداییت بشر به سوی خداست .

احتمال اول مناسب تر است به خصوص انکه پیامبران خبر آورنده از سوی خدا هستند .

متکلمان اسلامی می گویند نبی انسانی است که از سوی خدا برای هدایت مردم مبعوث می گرددو بدون وساطت انسان دیگر وحی الهی را دریافت و به مردم ابلاغ می کند .

تفاوت  نبی با رسول :‌ از واژه های دیگری که برای فرستاده الهی بکار رفته است " رسول " است .این واژه در قران برای غیر پیامبران هم بکار رفته است .

معنای نبی و رسول از نظر لغوی با هم متفاوت است . به عبارتی بین این دواز نظز مفهومی  تباین وجود دارد. حال باید دید از جهت مصداقی بین این دو مفهوم چه رابطه ای برقرار دارد.

از ظاهر آیات بر می آید بین این دو مفهوم از نظر مصداقی تفاوت است مانند 52 سوره حج :‌ما پیش تو هیچ نبی و رسولی را نفرستادیم ( وقتی دو واژه به هم عطف می شوند اصل بر این است این دوکلمه دو چیز باشد .)

وجه استشهاد به این آیه ان است که اگر رسول و نبی بر مصادیق واحدی دلالت کنند تکرار موجود در آیه بی فایده خواهد بود بنابراین اجمالا روشن می شود بین نبی و رسول تساوی نیست .

از پاره ای روایت معلوم می شود نبی به جهت مصداق اعم است .  همه رسولان نبی هستند اما همه انبیا رسول نیستند .همچنین در این روایات خصوصیتی برای هر یک از این دو گروه ذکر شده است که ارتباطی به معنی رسول و نبی ندارد.

عَنْ زُرَارَةَ قَالَ سَأَلْتُ أَبَا جَعْفَرٍ ع عَنْ قَوْلِ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ وَ كانَ رَسُولًا نَبِيًّا مَا الرَّسُولُ وَ مَا النَّبِيُّ قَالَ النَّبِيُّ الَّذِي يَرَى فِي مَنَامِهِ وَ يَسْمَعُ الصَّوْتَ‏پ وَ لَا يُعَايِنُ الْمَلَكَ‏پ وَ الرَّسُولُ الَّذِي يَسْمَعُ الصَّوْتَ وَ يَرَى فِي الْمَنَامِ وَ يُعَايِنُ الْمَلَك‏

امام محمد باقر علیه السلام  : نبی  کسی است که  فرشته وحی را در خواب می بیند  صدای وحی را می شنود ولی فرشته وحی را مشاهده نمی کند  ولی رسول  کسی است که صدای فرشته را می شنود  فرشته وحی را  در خواب و بیداری  می بیند  . ( الكافي، ج‏1، ص: 176)

زیرا افزون بر کمالات نبوت دارای کمالات بالاتری است . گروهی از پیامبران دارای هر دو مقام و گروهی تنها از شان نبوت برخوردار بودند. تعداد انبیا 124 هزار تا و رسل 313 تا می باشد.

بدیهی  است با توجه به اخص بودن رسالت این مباحث شامل رسولان هم می شود .